Najnowsze artykuły
Dwie dekady obserwacji blazara, zagadek coraz więcej
6 sierpnia 2026
Z jąder aktywnych galaktyk, odległych o miliardy lat świetlnych, mogą być ku Ziemi emitowane wąskie strugi świecącej materii. Galaktyka wygląda wówczas jak obiekt punktowy i jest nazywana blazarem. Polsko-niemiecki zespół naukowców po raz pierwszy przeanalizował aktywność jednego z blazarów w długim przedziale czasowym i... zamiast wyjaśnień pojawiły się coraz ciekawsze pytania.
Jeden eksperyment, cała mapa izotopów ze wzbudzeniami pigmejskimi
16 lipca 2026
W pojedynczym eksperymencie fizykom udało się zmierzyć „nadmiarowe” emisje wysokoenergetycznego promieniowania gamma dla aż kilkunastu ciężkich, niestabilnych jąder atomowych. Zmapowanie emisji gamma tak wielu izotopów produkowanych podczas rozpadów jądrowych to istotny krok na drodze do lepszego zrozumienia kluczowego zjawiska współczesnej fizyki: procesu rozszczepiania jądra atomowego.
Impulsy laserowe chwytają niezbadane stany polaronowe
24 czerwca 2026
W międzynarodowym eksperymencie zaobserwowano polarony Jahna-Tellera – kwazicząstki mogące odegrać istotną rolę w przyszłych ultraszybkich urządzeniach spintronicznych. Polarony pojawiły się w sieci krystalicznej tlenku kobaltu, wcześniej aktywowanego za pomocą odpowiednio dobranych impulsów laserowych.
Dyfuzja w ośrodku niejednorodnym – czyli jak preferencje wyborcze można opisać fizyką
10 czerwca 2026
Kropla barwnika wpuszczona do szklanki z wodą ulega zwykłej dyfuzji. Gdy jednak wprowadzimy ją na powierzchnię piany, barwnik rozpływa się inaczej – dyfuzja staje się anomalna. Przykładem może być wzorek na piance w filiżance cappuccino. Co ciekawe, z najnowszych badań wynika, że równania dyfuzji w środowisku niejednorodnym potrafią również opisywać zjawiska społeczne, na przykład wyniki wyborów bądź zachowania graczy giełdowych.
Jak długie i ostre są protonowe „igły” podczas zabiegów radioterapeutycznych?
30 kwietnia 2026
Wiązki protonów znajdują zastosowania nie tylko w wyrafinowanych eksperymentach fizyki jądrowej. Dziś robią coraz większą karierę w radioterapii, gdzie są trudnym do zastąpienia narzędziem do niszczenia komórek nowotworowych. Ich precyzję lekarze i fizycy mogą zwiększyć dzięki dwóm rozwiązaniom opracowanym w Centrum Cyklotronowym Bronowice IFJ PAN.