Najnowsze artykuły
Dyfuzja w ośrodku niejednorodnym – czyli jak preferencje wyborcze można opisać fizyką
10 czerwca 2026
Kropla barwnika wpuszczona do szklanki z wodą ulega zwykłej dyfuzji. Gdy jednak wprowadzimy ją na powierzchnię piany, barwnik rozpływa się inaczej – dyfuzja staje się anomalna. Przykładem może być wzorek na piance w filiżance cappuccino. Co ciekawe, z najnowszych badań wynika, że równania dyfuzji w środowisku niejednorodnym potrafią również opisywać zjawiska społeczne, na przykład wyniki wyborów bądź zachowania graczy giełdowych.
Jak długie i ostre są protonowe „igły” podczas zabiegów radioterapeutycznych?
30 kwietnia 2026
Wiązki protonów znajdują zastosowania nie tylko w wyrafinowanych eksperymentach fizyki jądrowej. Dziś robią coraz większą karierę w radioterapii, gdzie są trudnym do zastąpienia narzędziem do niszczenia komórek nowotworowych. Ich precyzję lekarze i fizycy mogą zwiększyć dzięki dwóm rozwiązaniom opracowanym w Centrum Cyklotronowym Bronowice IFJ PAN.
Lepiej znane nieznane prowadzi ku dokładniejszym symulacjom zderzeń
5 marca 2026
Szacowanie rzeczy istniejących na ogół przychodzi nam bez trudu, gorzej bywa z tymi nieistniejącymi. Doskonale wiedzą o tym fizycy z Polski i Wielkiej Brytanii. Aby poprawić obecne symulacje zderzeń cząstek o wysokich energiach, opracowali oni dokładniejszą metodę szacowania wpływu obliczeń, których... się nie wykonuje.
Od biobójczych powłok po leki: Nanokompozytowe żądło na drobnoustroje
28 stycznia 2026
Powierzchnia zdolna reagować na sygnały chemiczne generowane przez drobnoustroje i samoczynnie produkować substancje biobójcze – to nie futurystyczna wizja, lecz opis działania nanokompozytu krzemionkowego B-STING. Nowy materiał, opracowany w Instytucie Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie, działa jak nanofabryka reaktywnych form tlenu, aktywująca się samoczynnie tylko wtedy, gdy jest to konieczne.
„Barwy nauki” Instytutu Fizyki Jądrowej PAN – w 70. rocznicę powstania
17 grudnia 2025
Jubileuszowe publikacje zazwyczaj kojarzą się z suchym wyliczaniem kolejnych faktów. „Barwy nauki”, e-book przygotowany z okazji 70. rocznicy powołania do życia Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie, nie wpisuje się w ten schemat. Bezpłatnie dostępna publikacja stara się bowiem przede wszystkim przekazać pasję poznania, napędzającą krakowskich naukowców do odkrywania kolejnych tajemnic przyrody.